Cerkiew w Krempnej pw. ┼Ťw. Kosmy i Damiana

Cerkiew greckokatolicka pw. ┼Ťw. Kosmy i Damiana (obecnie ko┼Ťci├│┼é rzymskokatolicki pw. ┼Ťw. Maksymiliana Kolbe.)

Położenie

Krempna to du┼╝a wie┼Ť i letnisko nad Wis┼éok─ů, u po┼éudniowego podn├│┼╝a Kamienia.

Historia

Krempna istnia┼éa ju┼╝ prawdopodobnie pod koniec XV wieku. Z 1507 roku pochodzi wzmianka o istniej─ůcej tutaj parafii prawos┼éawnej. W XVI wieku wie┼Ť nale┼╝a┼éa do rodziny Stadnickich. W XIX wieku wie┼Ť by┼éa g┼é├│wnym o┼Ťrodkiem kamieniarstwa na ┼üemkowszy┼║nie. Krempna mocno ucierpia┼éa podczas I wojny ┼Ťwiatowej , w maju 1915 roku podczas przej┼Ťcia frontu sp┼éon─Ö┼éa spora cz─Ö┼Ť─ç zabudowa┼ä. W okresie okupacji podczas II wojny ┼Ťwiatowej, wie┼Ť by┼éa o┼Ťrodkiem nacjonalistycznego ruchu ukrai┼äskiego. Po wojnie wysiedlono st─ůd ca┼é─ů ludno┼Ť─ç ┼éemkowsk─ů.

Cerkiew w Krempnej wybudowano w 1782 roku. Jest to informacja zapisana na tablicy fundacyjnej, na miejscu cerkwi wcze┼Ťniejszej, ÔÇťkt├│ra 275 lat sta┼éaÔÇŁ, przy wsparciu finansowym ksi─Öcia Karola Radziwi┼é┼éa.

Pierwszy powa┼╝ny remont ┼Ťwi─ůtyni przeprowadzono w po┼éowie XIX wieku, kolejny remont kapitalny cerkiew przesz┼éa w 1971.

Architektura

Cerkiew w Krempnej to ┼Ťwi─ůtynia typu zachodnio┼éemkowskiego, orientowana, drewniana, tr├│jdzielna, z naw─ů, babi┼äcem i prezbiterium. Przy prezbiterium zakrystia. Wie┼╝a ma konstrukcj─Ö s┼éupowo-ramow─ů, o pochy┼éych ┼Ťcianach, z izbic─ů. Wok├│┼é niej zachata. Nad naw─ů i prezbiterium znajduj─ů si─Ö dachy namiotowe, dwukrotnie ┼éamane, kryte blach─ů.

Cech─ů charakterystyczn─ů ┼Ťwi─ůtyni jest nieznaczne pochylenie babi┼äca i prezbiterium do ┼Ťrodka, kt├│re jest widoczne z pewnego oddalenia. Jest to wynik osiadania terenu na kt├│rym zosta┼éa wybudowana cerkiew.

Wyposa┼╝enie/wn─Ötrze

Wewn─ůtrz cerkwi znajduje si─Ö kompletny ikonostas namalowany przez malarza pochodz─ůcego z Przemy┼Ťla, Krasuckiego, w 1835 – 36 roku. S─ů to carskie wrota, a┼╝urowe, ze scen─ů Zwiastowania i postaciami czterech Ewangelist├│w. Nad nimi znajduje si─Ö scena Ostatniej Wieczerzy, a na nast─Öpnej kondygnacji Chrystus Pantokrator, po bokach ikony z aposto┼éami. W zwie┼äczeniu namalowany jest krzy┼╝, a po bokach trzy ikony przedstawiaj─ůce Prorok├│w.

Na ┼Ťcianie nawy od strony po┼éudniowej znajduje si─Ö bardzo cenny fragment starego ikonostasu, kt├│rego powstanie datuje si─Ö na 1664 rok. Jest to rz─ůd Deesis z Chrystusem Pantokratorem w otoczeniu Matki Boskiej i Jana Chrzciciela. Po bokach znajduj─ů si─Ö wizerunki dwunastu aposto┼é├│w.

W cerkwi zachowa┼éy si─Ö tak┼╝e dwie ikony pochodz─ůce XVI wieku, jedna przedstawia ┼Ťw. Miko┼éaja, druga to ikona Opieki Bogurodzicy.

W przedsionku cerkwi stoi feretron z figur─ů Matki Boskiej, kt├│ra w┼Ťr├│d miejscowych grekokatolik├│w uwa┼╝ana jest za cudown─ů i otoczona czci─ů.

Co mo┼╝na zobaczy─ç

Cmentarz wojenny nr. 6 z okresu I wojny ┼Ťwiatowej, znajduj─ůcy si─Ö na niskim wzg├│rzu na zach├│d od centrum wsi.

Szos─ů na po┼éudnie wybiega zielony szlak przez Wysokie do Grabia, na p├│┼énoc zielony na Kamie┼ä i szlak ┼╝├│┼éty do miejsca strace┼ä na Prze┼é─Öczy Ha┼ébowskiej.